Go To Mantra
Viewed 425 times

ऋत॑धीतय॒ आ ग॑त॒ सत्य॑धर्माणो अध्व॒रम्। अ॒ग्नेः पि॑बत जि॒ह्वया॑ ॥२॥

English Transliteration

ṛtadhītaya ā gata satyadharmāṇo adhvaram | agneḥ pibata jihvayā ||

Mantra Audio
Pad Path

ऋत॑ऽधीतयः। आ। ग॒त॒। सत्य॑ऽधर्माणः। अ॒ध्व॒रम्। अ॒ग्नेः। पि॒ब॒त॒। जि॒ह्वया॑ ॥२॥

Rigveda » Mandal:5» Sukta:51» Mantra:2 | Ashtak:4» Adhyay:3» Varga:5» Mantra:2 | Mandal:5» Anuvak:4» Mantra:2


SWAMI DAYANAND SARSWATI

कैसे मनुष्यों को होना चाहिये, इस विषय को कहते हैं ॥

Word-Meaning: - हे (ऋतधीतयः) सत्य के धारण करनेवाले (सत्यधर्म्माणः) सत्य धर्म्म जिनका ऐसा विद्वानो ! आप लोग (अध्वरम्) अहिंसारूप व्यवहार को (आ, गत) प्राप्त हूजिये और (अग्नेः) अग्नि की (जिह्वया) जिह्वा से रस को (पिबत) पीजिये ॥२॥
Connotation: - हे मनुष्यो ! आप लोग सत्यधर्म्म के धारण से अत्यन्त सुख को प्राप्त हूजिये ॥२॥

HARISHARAN SIDDHANTALANKAR

ऋतधीतयः-सत्यधर्माणः

Word-Meaning: - [१] (ऋतधीतयः) = ऋत की regularity [व्यवस्था] का धारण करनेवाले व (सत्यधर्माण:) = सत्य का पोषण करनेवाले तुम (अध्वरं आगत) = इस हिंसारहित यज्ञात्मक कर्म को प्राप्त होवो। हम अपने जीवनों में 'ऋत और सत्य' का पोषण करते हुए जीवन को यज्ञमय बनायें। [२] और जीवनयज्ञ में (अग्ने: जिह्वया) = अग्नि की जिह्वा से, अर्थात् उस अग्रणी प्रभु के नामों का उच्चारण करनेवाली जिह्वा से (पिबत) = सोम का पान करो। प्रभु का स्मरण करेंगे तो वासनाओं से आक्रान्त न होंगे। यह वासनाओं का अनाक्रमण हमें सोम का पान करने के योग्य बनायेगा।
Connotation: - भावार्थ— ऋत व सत्य का धारण करते हुए हम जीवन को यज्ञमय बनायें। प्रभु का स्मरण करते हुए सोम का रक्षण करें।

SWAMI DAYANAND SARSWATI

कीदृशैर्मनुष्यैर्भवितव्यमित्याह ॥

Anvay:

हे ऋतधीतयः ! सत्यधर्म्माणो विद्वांसो यूयमध्वरमा गताग्नेर्जिह्वया रसं पिबत ॥२॥

Word-Meaning: - (ऋतधीतयः) ऋतस्य सत्यस्य धीतिर्धारणं येषान्ते (आ) (गत) आगच्छत (सत्यधर्म्माणः) सत्यो धर्म्मो येषान्ते (अध्वरम्) अहिंसामयं व्यवहारम् (अग्नेः) पावकस्य (पिबत) (जिह्वया) ॥२॥
Connotation: - हे मनुष्या ! यूयं सत्यधर्म्मस्य धारणेनातुलं सुखं प्राप्नुत ॥२॥

DR. TULSI RAM

Word-Meaning: - O divine scholars, radiations of nature’s vitalities, observers of the laws of universal truth, followers of the truth of Dharma and the Dharma of Truth, come to our yajna of love and non-violence and scientific creation in honour of the Lord. Agni, leading light of the world, drink the joy of life by the tongues of fire.

ACHARYA DHARMA DEVA VIDYA MARTANDA

The ideal men are narrated.

Anvay:

O upholders of truth! your Dharma is true. Come to this non-violent Yajna and drink the juice of devotion while speaking like an enlightened purifying leader.

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - O men enjoy unmatched by upholding true Dharma.

MATA SAVITA JOSHI

N/A

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - हे माणसांनो! तुम्ही सत्य धर्माचा स्वीकार करून अत्यंत सुख प्राप्त करा. ॥ २ ॥