Go To Mantra
Viewed 362 times

अ॒स्माक॑मिन्द्र दु॒ष्टरं॑ पुरो॒यावा॑नमा॒जिषु॑। स॒यावा॑नं॒ धने॑धने वाज॒यन्त॑मवा॒ रथ॑म् ॥७॥

English Transliteration

asmākam indra duṣṭaram puroyāvānam ājiṣu | sayāvānaṁ dhane-dhane vājayantam avā ratham ||

Mantra Audio
Pad Path

अ॒स्माक॑म्। इ॒न्द्र॒। दु॒स्तर॑म्। पु॒रः॒ऽयावा॑नम्। आ॒जिषु॑। स॒ऽयावा॑नम्। धने॑ऽधने। वाज॒ऽयन्त॑म्। अ॒व॒। रथ॑म् ॥७॥

Rigveda » Mandal:5» Sukta:35» Mantra:7 | Ashtak:4» Adhyay:2» Varga:6» Mantra:2 | Mandal:5» Anuvak:3» Mantra:7


SWAMI DAYANAND SARSWATI

फिर प्रजाविषय को कहते हैं ॥

Word-Meaning: - हे (इन्द्र) राजन् ! आप (अस्माकम्) हम लोगों के (दुष्टरम्) शत्रुओं से दुःख से पार होने योग्य (पुरोयावानम्) नगर को चलते हुए (आजिषु) संग्रामों में (धनेधने) धन-धन में (सयावानम्) सेना आदि के साथ चलते हुए (वाजयन्तम्) किया अन्वेक्षण जिसका ऐसे (रथम्) सुन्दर वाहन की (अवा) रक्षा करो ॥७॥
Connotation: - हे राजन् ! जो आप लोग हम लोगों के नगर और राज्य की यथावत् रक्षा करने को समर्थ होवें तो हम लोगों के राजा होवें ॥७॥

HARISHARAN SIDDHANTALANKAR

कैसा रथ ?

Word-Meaning: - १. हे (इन्द्र) = परमैश्वर्यशालिन् प्रभो ? (अस्माकम्) = हमारे (दुष्टरम्) = शत्रुओं से आक्रान्त न होने योग्य (रथम्) = शरीर रथ को (अवा) = आप रक्षित कीजिए। उस रथ को, जो कि (आजिषु) = संग्रामों- में (पुरोयावानम्) = आगे चलनेवाला है। २. हमारे उस शरीररथ का आप रक्षण करिए जो कि (सयावानम्) = सबके साथ मिलकर चलनेवाला है, अर्थात् परस्पर विरुद्ध गतिवाला नहीं, अर्थात् परिवार में व समाज में सबके साथ मिलकर चलता है। (धने धने) = प्रत्येक ऐश्वर्य की प्राप्ति के निमित्त (वाजयन्तम्) = हमें शक्तिशाली बनाता है।
Connotation: - भावार्थ- प्रभु कृपा से हम रोगी न हों, जीवनसंग्राम में अग्रगतिवाले हों, सबके साथ मिलकर चलें और सब धनों का विजय करनेवाले हों।

SWAMI DAYANAND SARSWATI

पुनः प्रजाविषयमाह ॥

Anvay:

हे इन्द्र ! त्वमस्माकं दुष्टरं पुरोयावानमाजिषु धनेधने सयावानं वाजयन्तं रथञ्चाऽवा ॥७॥

Word-Meaning: - (अस्माकम्) (इन्द्र) राजन् (दुष्टरम्) शत्रुभिर्दुःखेन तरितुं योग्यम् (पुरोयावानम्) नगरम् यान्तम् (आजिषु) सङ्ग्रामेषु (सयावानम्) सेनादिना सह गच्छन्तम् (धनेधने) (वाजयन्तम्) कृताऽन्वेक्षणम् (अवा) अत्र निपातस्य चेति दीर्घः। (रथम्) रमणीयं यानम् ॥७॥
Connotation: - हे राजन् ! यदि त्वमस्माकं पुरं राष्ट्रं च यथावद्रक्षितुं शक्नुयास्तर्ह्यस्माकं राजा भव ॥

DR. TULSI RAM

Word-Meaning: - Indra, ruler and commander of the people, take over, command, lead and protect our chariot of the nation, formidable, advancing in the contests of life, going ahead with all forces of the nation in one field after another and winning victory after victory.

ACHARYA DHARMA DEVA VIDYA MARTANDA

The duties and rights of the people's subjects are described.

Anvay:

O prosperous king ! protect our charming chariot which is difficult to be overcome by enemies. It goes to the air, goes to the battlefield along with the army for getting wealth and which has been inspected and once checked well.

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - O king ! if you can protect our city and the State well, then become our ruler.

MATA SAVITA JOSHI

N/A

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - हे राजा! तू आमच्या नगर व राज्याचे रक्षण यथायोग्य करण्यास समर्थ असल्यास आमचा राजा हो. ॥ ७ ॥