Go To Mantra

वि दृ॒ळ्हानि॑ चिदद्रिवो॒ जना॑नां शचीपते। वृ॒ह मा॒या अ॑नानत ॥९॥

English Transliteration

vi dṛḻhāni cid adrivo janānāṁ śacīpate | vṛha māyā anānata ||

Mantra Audio
Pad Path

वि। दृ॒ळ्हानि॑। चि॒त्। अ॒द्रि॒ऽवः॒। जना॑नाम्। श॒ची॒ऽप॒ते॒। वृ॒ह। मा॒याः। अ॒ना॒न॒त॒ ॥९॥

Rigveda » Mandal:6» Sukta:45» Mantra:9 | Ashtak:4» Adhyay:7» Varga:22» Mantra:4 | Mandal:6» Anuvak:4» Mantra:9


Reads 348 times

SWAMI DAYANAND SARSWATI

फिर मनुष्य किसका निवारण करके किसको प्राप्त होवें, इस विषय को कहते हैं ॥

Word-Meaning: - हे (अद्रिवः) मेघों के करनेवाले सूर्य्य के सदृश वर्त्तमान (अनानत) शत्रुओं के समीप में नम्रता से रहित (शचीपते) प्रजा के स्वामिन् ! आप (मायाः) कपटों को (वृह) काटो और (चित्) भी (जनानाम्) मनुष्यों की (दृळ्हानि) निश्चित सेनाओं को करके शत्रुओं का (वि) विशेष करके नाश करिये ॥९॥
Connotation: - वह राजा, आचार्य्य वा अध्यापक उत्तम होवे, जो छल आदि दोषों का निवारण करके मनुष्यों को धर्म्म के आचरण से युक्त निरन्तर करे ॥९॥
Reads 348 times

HARISHARAN SIDDHANTALANKAR

शत्रु माया का विनाश

Word-Meaning: - [१] हे (अद्रिवः) = वज्रवन् प्रभो! आप (जनानाम्) = लोगों के (दृढानि चित्) = दृढ़मूल भी कामक्रोध आदि शत्रुओं को (विवृह) = उखाड़ दीजिये। प्रभु की उपासना के होने पर इन काम-क्रोध आदि शत्रुओं के साथ प्रभु का संघर्ष होता है। उस संघर्ष में इन शत्रुओं का विनाश होता है। इनका जोर तो मेरे पर ही चल रहा था। [२] हे (शचीपते) = शक्तियों व प्रज्ञानों के स्वामिन् ! (अनानत) = शत्रुओं से न दबाये गये प्रभो! आप इन शत्रुओं की (मायाः) = मायाओं को (विवृह) = उन्मूलित कर दीजिये। इन आसुरभावों की मायाओं को विनष्ट करनेवाले होइये।
Connotation: - भावार्थ- प्रभु स्तोताओं के दृढमूल भी शत्रुओं का उन्मूलन करते हैं, इनकी मायाओं को विनष्ट करते हैं।
Reads 348 times

SWAMI DAYANAND SARSWATI

पुनर्मनुष्याः किं निवार्य किं प्राप्नुयिरित्याह ॥

Anvay:

हे अद्रिवोऽनानत शचीपते ! त्वं माया वृह चिदपि जनानां दृळ्हानि सैन्यानि सम्पाद्य शत्रून् वि वृह ॥९॥

Word-Meaning: - (वि) (दृळ्हानि) निश्चितानि (चित्) अपि (अद्रिवः) मेघकरसूर्यवद्वर्त्तमान (जनानाम्) मनुष्याणाम् (शचीपते) प्रजास्वामिन् (वृह) उच्छिन्धि (मायाः) कपटानि (अनानत) शत्रूणां समीपे नम्रतारहित ॥९॥
Connotation: - स एव राजाऽऽचार्योऽध्यापको वोत्तमः स्याद्यो छलादिदोषान्निवार्य्य मनुष्यान् धर्माचारान्त्सततं कुर्यात् ॥९॥
Reads 348 times

DR. TULSI RAM

Word-Meaning: - O bold and intrepidable ruler and protector of the people, lord of mighty action, you break the clouds and shake the mountains. Pray strengthen the strongholds of the people and uproot the wiles of the wicked.
Reads 348 times

ACHARYA DHARMA DEVA VIDYA MARTANDA

What should men remove and what should they attain-is told.

Anvay:

O lord of your subjects! you are unbending before your foes and splendid like the sun, rend as under, all deceptions of the wicked people and destroy your enemies by organising strong armies of brave men.

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - That king, preceptor or teacher is the best, who removes deceit and other evils and makes all men of righteous conduct.
Reads 348 times

MATA SAVITA JOSHI

N/A

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - जो छळ इत्यादी दोषांचे निवारण करून माणसांना धार्मिक आचरणात प्रवृत्त करतो तोच राजा उत्तम आचार्य किंवा अध्यापक असतो. ॥ ९ ॥