Go To Mantra

नू नो॑ अग्नेऽवृ॒केभिः॑ स्व॒स्ति वेषि॑ रा॒यः प॒थिभिः॒ पर्ष्यंहः॑। ता सू॒रिभ्यो॑ गृण॒ते रा॑सि सु॒म्नं मदे॑म श॒तहि॑माः सु॒वीराः॑ ॥८॥

English Transliteration

nū no agne vṛkebhiḥ svasti veṣi rāyaḥ pathibhiḥ parṣy aṁhaḥ | tā sūribhyo gṛṇate rāsi sumnam madema śatahimāḥ suvīrāḥ ||

Mantra Audio
Pad Path

नु। नः॒। अ॒ग्ने॒। अ॒वृ॒केभिः॑। स्व॒स्ति। वेषि॑। रा॒यः। प॒थिऽभिः। पर्षि॑। अंहः॑। ता। सूरिऽभ्यः॑। गृ॒ण॒ते। रा॒सि॒। सु॒म्नम्। मदे॑म। श॒तऽहि॑माः। सु॒ऽवीराः॑ ॥८॥

Rigveda » Mandal:6» Sukta:4» Mantra:8 | Ashtak:4» Adhyay:5» Varga:6» Mantra:3 | Mandal:6» Anuvak:1» Mantra:8


Reads 397 times

SWAMI DAYANAND SARSWATI

अब विद्वानों के गुणों को कहते हैं ॥

Word-Meaning: - हे (अग्ने) विद्वन् ! जो आप (अवृकेभिः) चोरों से भिन्न जनों के साथ (नः) हम लोगों को (स्वस्ति) सुख (वेषि) व्याप्त करते हो तथा (पथिभिः) उत्तम मार्गों से (रायः) धनों को (नू) शीघ्र (पर्षि) पालन करते हो और (सूरिभ्यः) विद्वानों के लिये और (गृणते) स्तुति करते हुए के लिये (सुम्नम्) सुख को (रासि) देते हो तथा (अंहः) अपराध को दूर करते हो उन आपके साथ (ता) उक्त पदार्थों को प्राप्त होकर (शतहिमाः) सौ वर्ष पर्य्यन्त (सुवीराः) श्रेष्ठ वीर हम लोग (मदेम) आनन्द करें ॥८॥
Connotation: - हे मनुष्यो ! चोरी और चोर के सङ्ग और अन्याय से पाप के आचरण का त्याग करके सुख को प्राप्त होकर सौ वर्ष युक्त होओ ॥८॥ इस सूक्त में अग्नि, ईश्वर और विद्वान् के गुण वर्णन करने से इस सूक्त के अर्थ की इससे पूर्व सूक्त के साथ सङ्गति जाननी चाहिये ॥ यह चौथा सूक्त और छठा वर्ग समाप्त हुआ ॥
Reads 397 times

HARISHARAN SIDDHANTALANKAR

अवृकेभिः पथिभिः

Word-Meaning: - [१] हे (अग्ने) = अग्रेणी प्रभो! आप (नः) = हमें (नू) = अब (अवृकेभिः) = लोभशून्य [वृक आदाने] (पथिभिः) = मार्गों से (स्वस्ति रायः) = कल्याणकर धनों को (वेषि) = प्राप्त कराते हैं तथा आप (अंहः पर्षि) = पाप से हमें पार ले जाते हैं । [२] आप (ता) = उन कल्याणकर धनों को (सूरिभ्यः) = ज्ञानियों के लिये प्राप्त कराते हैं। (गृणते) = स्तवन करनेवाले मेरे लिये भी आप (सुम्नं रासि) = सुख को देते हैं। आपकी कृपा से हम (सुवीराः) = उत्तम वीर सन्तानोंवाले होते हुए (शतहिमाः मदेम) = सौ वर्षों तक आनन्द से जीवन को बितानेवाले हों ।
Connotation: - भावार्थ- हम प्रभु कृपा से लोभशून्य मार्गों से धनों को कमानेवाले हों। इस प्रकार उत्तम सन्तानों व दीर्घ-जीवनवाले बनें । लोभ ही सन्तानों की विकृति व अल्पायुष्य का कारण हो जाता है। अगले सूक्त में भी 'भरद्वाज बार्हस्पत्य' प्रभु का उपासन अग्नि नाम से करते हैं -
Reads 397 times

SWAMI DAYANAND SARSWATI

अथ विद्वद्गुणानाह ॥

Anvay:

हे अग्ने ! यस्त्वमवृकेभिर्नः स्वस्ति वेषि पथिभी रायो नू पर्षि सूरिभ्यो गृणते च सुम्नं रासि। अंहो दूरीकरोषि तेन सह ता प्राप्य शतहिमाः सुवीरा वयं मदेम ॥८॥

Word-Meaning: - (नू) सद्यः (नः) अस्मान् (अग्ने) विद्वन् (अवृकेभिः) अचोरैः सह (स्वस्ति) सुखम् (वेषि) व्याप्नोषि (रायः) धनानि (पथिभिः) सुमार्गैः (पर्षि) पालयसि (अंहः) अपराधम् (ता) तानि (सूरिभ्यः) विद्वद्भ्यः (गृणते) स्तुतिं कुर्वते (रासि) ददासि (सुम्नम्) सुखम् (मदेम) आनन्देम (शतहिमाः) यावच्छतं वर्षाणि तावत् (सुवीराः) शोभनाश्च ते वीराश्च ॥८॥
Connotation: - हे मनुष्याश्चौर्यं चोरसङ्गममन्यायात् पापाचरणं च विहाय सुखं प्राप्य शतायुषो भवेतेति ॥८॥ अत्राग्नीश्वरविद्वद्गुणवर्णनादेतदर्थस्य पूर्वसूक्तार्थेन सह सङ्गतिर्वेद्या ॥ इति चतुर्थं सूक्तं षष्ठो वर्गश्च समाप्तः ॥
Reads 397 times

DR. TULSI RAM

Word-Meaning: - Agni, lord of light, wealth and bliss, with honest and loving people lead us to wealth and honour, peace and well being by paths of holiness, cleanse us of sin, blow off evil from us. That peace and joy you bestow upon brilliant and brave celebrants and upon the supplicant, bestow upon us too, we pray, so that we, blest with brave children, may rejoice for a full life of hundred years.
Reads 397 times

ACHARYA DHARMA DEVA VIDYA MARTANDA

The attributes of the enlightened persons are told further.

Anvay:

O highly learned leader ! as you lead us to welfare along with honest persons who are not thieves, you guard us and fill us with wealth of all kinds by treading upon the path of righteousness, bestow upon the enlightened persons and devotees of God who glorify Him and admire other good virtues happiness and remove all sins. Let us therefore attain all these good things with you and being good heroes, let us enjoy bliss for hundred years or more.

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - O men! having given up theft, the company of the thieves and dishonest persons, injustice and sinfulness, attain happiness and live up to hundred years.
Reads 397 times

MATA SAVITA JOSHI

N/A

Word-Meaning: - N/A
Connotation: - हे माणसांनो! चोरी, चोरांचा संग व अन्यायाने केलेले पापाचरण यांचा त्याग करून सुख प्राप्त करून शंभर वर्षे जगा. ॥ ८ ॥